در دنیای فناوری اطلاعات، شرکت مایکروسافت یکی از بزرگ‌ترین اراعه‌ دهندگان راهکارهای نرم‌ افزاری، سیستم‌ های عامل و پلتفرم‌ های سازمانی است. این شرکت برای افرادی که تصمیم دارند به‌ صورت حرفه‌ای در حوزه‌ های گوناگون شبکه، سیستم‌ های عامل و خدمات سازمانی فعالیت کنند، مدارک بین‌ المللی مختلفی طراحی کرده است. در این بین، دو مدرک پرطرفدار یعنی MCSA (Microsoft Certified Solutions Associate) و MCSE (Microsoft Certified Solutions Expert) مدام مورد دقت متخصصان و کارفرمایان بوده‌اند. در این مقاله به بازدید دقیق تفاوت‌ های این دو مدرک، کاربردها، سطوح تخصصی، مسیر یادگیری و حالت جاری آن‌ ها می‌ پردازیم.

قسمت اول: تاریخچه مدارک مایکروسافت

مایکروسافت برای نخستین بار در دهه ۱۹۹۰ میلادی عمل به راه‌ اندازی ساختار صدور مدارک حرفه‌ای خود کرد. در ابتدا این مدارک با مقصد اعتباربخشی به متخصصانی طراحی شدند که توانایی طراحی، پیاده‌ سازی، مدیریت و حمایتاز محصولات مایکروسافت را دارند. از جمله اولین مدارک می‌توان به MCSE (Microsoft Certified Systems Engineer) اشاره کرد که با معارفه ویندوز NT و ویندوز ۲۰۰۰ به شهرت رسید.تا سال ۲۰۱۶ تقریبا همه دوره های آموزش شبکه مایکروسافت با گفتن دوره آموزشی MCSA مایکروسافت معارفه می شدند.در سال‌ های سپس، با تغییرات در محصولات و فناوری‌ های مایکروسافت، ساختار این مدارک چندین مرتبه بازطراحی شد. در سال ۲۰۱۲، مایکروسافت سیستم صدور مدارک خود را به‌ صورت بنیادین تحول داد. مدارک MCSA، MCSD و MCSE به‌ گفتن ساختار تازه معارفه شدند:

• MCSA در نقش مدرک پایه و سطح Associate برای راه‌ اندازی و مدیریت سیستم‌ ها و سرویس‌ ها نقل شد.
• MCSE به‌ گفتن مدرک پیشرفته‌ تر و سطح Expert برای طراحی و گسترش راهکارهای سازمانی معارفه گردید.

قسمت دوم: معارفه مدرک MCSA

مدرک MCSA یا Microsoft Certified Solutions Associate، یک مدرک در سطح پایه تا متوسط است که برای متخصصانی طراحی شده که می‌خواهند در نقش‌ هایی همانند مدیر شبکه، پشتیبان سیستم‌ ها و تکنسین‌های IT فعالیت کنند. این مدرک طبق معمولً اولین قدم برای ورود به مسیر مهندسی شبکه مایکروسافت به حساب می اید.

ویژگی‌ های مدرک MCSA:

• پافشاری بر توانایی‌ های فنی پایه و متوسط در راه‌ اندازی و نگهداری سیستم‌ های مایکروسافتی
• پوشش مفاهیمی همانند نصب و پیکربندی ویندوز سرور، مدیریت Active Directory، DHCP، DNS، Group Policy و …
• نیازمند گذراندن چند آزمون (طبق معمولً ۲ تا ۳ آزمون) بسته به نسخه ویندوز سرور یا محصول وابسته
• پیش‌نیاز ورود به مدرک MCSE

برخی مسیرهای پرطرفدار MCSA:

• MCSA: Windows Server 2012
• MCSA: Windows Server 2016
• MCSA: Office 365
• MCSA: SQL Server

قسمت سوم: معارفه مدرک MCSE

مدرک MCSE یا Microsoft Certified Solutions Expert یک گواهینامه پیشرفته‌ تر نسبت به MCSA است. این مدرک برای افرادی مناسب است که می‌ خواهند در نقش‌ های تخصصی‌ تر همانند مهندسی ارشد شبکه، معمار زیرساخت‌ های سازمانی، مشاور فناوری اطلاعات و مدیر پروژه‌ های بزرگ IT فعالیت کنند. دوره MCSA و MCSE سالها به گفتن دوره های مهم آموزش مایکروسافت در حوزه شبکه نقل بودند.

ویژگی‌ های مدرک MCSE:

• تمرکز بر طراحی، پیاده‌ سازی و بهینه‌ سازی راهکارهای جامع سازمانی با منفعت گیری از فناوری‌ های مایکروسافت
• نیازمند داشتن مدرک MCSA به‌ گفتن پیش‌نیاز
• شامل یک یا چند آزمون تخصصی برای کسب گفتن MCSE
• امکان انتخاب مسیرهای تخصصی همانند Cloud Platform and Infrastructure، Productivity، Data Management and Analytics و …

تفاوت کلیدی:
MCSA تمرکز بر پیاده‌ سازی و مدیریت دارد، در حالی که MCSE تمرکز بر طراحی، تحلیل و گسترش راهکارهای جامع دارد.

قسمت چهارم: قیاس‌ جامع MCSA و MCSE

قسمت پنجم: حالت جاری مدارک MCSA و MCSE

مایکروسافت از سال ۲۰۲۱ تصمیم گرفت ساختار صدور مدارک سنتی خود را کنار بگذارد و به‌ جای آن، مدارک مبتنی بر نقش (Role-Based Certifications) را اراعه دهد. به‌ همین علت مدارک MCSA و MCSE به‌ طور رسمی بازنشسته شدند.

مدارک جانشین:

• Microsoft Certified: Azure Administrator Associate
• Microsoft Certified: Azure Solutions Architect Expert
• Microsoft 365 Certified: Modern Desktop Administrator Associate

هر یک از این مدارک بر پایه نقش‌ های شغلی خاص طراحی شده‌اند و تمرکز آن‌ ها زیاد تر بر خدمات ابری و راهکارهای مدرن مایکروسافت است. اما با این وجود، مدارک MCSA و MCSE هم چنان در تعداد بسیاری از رزومه‌ ها و آگهی‌ های استخدامی دارای اعتبار می باشند.

قسمت ششم: مسیر یادگیری برای آموزش MCSA

برای اغاز مسیر آموزش MCSA نظر می‌بشود ابتدا با مفاهیم پایه شبکه، مدل OSI، مفاهیم TCP/IP و آشنایی با ویندوز سرور آشنا شوید. سپس می‌توانید داخل یادگیری مباحثی همانند:

• نصب و پیکربندی Windows Server
• مدیریت Active Directory و Group Policy
• راه‌ اندازی سرویس‌ هایی همانند DHCP، DNS، WSUS
• مدیریت فایل‌ ها و دسترسی‌ ها
• تهیه نسخه پشتیبان، Restore و مانیتورینگ سرورها

آموزش MCSA پایه‌ گذار دانش فنی تعداد بسیاری از متخصصان شبکه است و حتی با وجود بازنشستگی رسمی این مدرک، هم چنان فهمیدن دقیق آن برای ورود به دوره‌های پیشرفته همانند MCSE یا مدارک تازه Azure زیاد حیاتی است.حتی این روزها با معارفه شدن سرویس آژور ، مباحث برنامه نویسی مایکروسافت هم در قالب آموزش برنامه نویسی آژور به مباحث شبکه اضافه شدند و علتجذابیت زیاد تر این سری از آموزش ها شده اند.

نتیجه‌ گیری

اگر به‌ جستوجو ورود حرفه‌ای به دنیای شبکه و زیرساخت‌ های مایکروسافت هستید، شناخت تفاوت MCSA و MCSE برای شما حیاتی است.

• MCSA نقطه‌ اغاز مسیر یادگیری و توانایی‌ اندوزی در حوزه مدیریت شبکه‌های مایکروسافتی است،
• MCSE سطح بالاتری از تخصص و توانایی طراحی راهکارها را از شما می‌طلبد.

هرچند این مدارک دیگر به‌ صورت رسمی اراعه نمی‌شوند، اما هم چنان دانستن محتوای آن‌ ها برای فهمیدن معماری شبکه‌ های ویندوزی الزامی است. آموزش MCSA می‌تواند مسیر شغلی شما را در حوزه فناوری اطلاعات پایه‌ گذاری کرده و زمان‌ های شغلی ارزشمندی را در اختیارتان قرار دهد.