در امتداد شکایت‌های کسب‌وکارها از آنچه «رفتارهای انحصارطلبانه» زیرمجموعه‌های گروه «اسنپ» اظهار شده، ۳۰ مهر ۱۴۰۳ پلتفرم خواست آنلاین غذای «زودکس» از «اسنپ‌فود» به شورای رقابت شکایت کرد. امروز، ۶ آذر ۱۴۰۳، «مؤسسه مطالعات گسترش و رقابت» که مشاور حقوقی زودکس در این پرونده است، درمورد همین نوشته نشستی خبری برگزار کرد. «بابک هوشمند»، مدیرعامل زودکس، در این نشست خبرداد زودکس با فشارهای اسنپ‌فود، تا بحال ۲۰۰ وندور خود را از دست داده است.

پاشنه آشیل پلتفرم‌های خواست آنلاین غذا، وندورها می باشند

به نقل از دیجیاتو، مدیرعامل زودکس درمورد حالت و جایگاه این پلتفرم گفت این پلتفرم فعالیت خود را از سال ۱۳۹۹ در کرمان اغاز کرده و باوجود رقیب بومی در کنار رقابت با اسنپ‌فود، توانسته با مزیت‌های رقابتی خود در سال‌های ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ رشد خوبی را توانایی کند.  

هوشمند افزود: «سال ۱۴۰۱ باتوجه‌به ازمایش ها خوبی که در کرمان اشکار کرده بودیم و توانسته بودیم ۲ رقیب خود را کنار بزنیم، داخل شهرهای جیرفت، بندرعباس، سیرجان و رفسنجان شدیم. سال ۱۴۰۲ هم توانستیم به شهرهای بزرگ مشهد، قم، شیراز و کیش داخل شویم. ما باتوجه‌به ویژگی‌های مخصوص زودکس همانند پرداخت در محل، می‌توانستیم از بازار سهم بیشتری بگیریم اما سال ۱۴۰۲ که داخل شهرهای بزرگ شدیم، رقیب ما [اسنپ‌فود] حس کرده می بود می‌تو‌انیم سهم بیشتری از بازار را بگیریم و مانع‌تراشی کرد.»

او تصریح کرد: «پاشنه آشیل کسب‌وکارهای این حوزه وندورها می باشند. هنگامی وندور نداشته باشید و مخصوصاً این که نتوانید با وندورهای پرفروش قرارداد ببندید، زیاد سخت می‌توانید از بازار سهم بگیرید. از آذر [۱۴۰۲] رفتارهای انحصارطلبانه اغاز شد و با تعداد بسیاری از وندورهای ما قراردادهایی بسته شد که به آنها اجازه نمی‌داد با پلتفرم فرد دیگر قرارداد ببندند.»

به حرف های مدیرعامل زودکس، این چنین فشارهایی سال ۱۴۰۲ کمتر بوده اما سال ۱۴۰۳ شدت گرفته است و این پلتفرم ۲۰۰ وندور خود را که با هزینه بالایی جذب کرده، از دست داده است.

هوشمند درمورد گمان این که رأی به سود اسنپ‌فود داده بشود، او گفت دراین‌صورت، باید فاتحه استارتاپ‌ها را در ایران خواند. او هشدار داد این تصمیم می‌تواند «علتمهاجرت استارتاپ‌ها و ازبین‌رفتن اشتغال» بشود.

قراردادهای اختصاصی اسنپ‌فود مانع ورود رقبای تازه به بازار می‌بشود

«محمدمهدی جعفریان»، مدیرعامل مؤسسه مطالعات گسترش و رقابت، درمورد مکانیسم قراردادهای اختصاصی اسنپ‌فود گفت: «به نظر می‌رسد اسنپ‌فود سپس از شکایت چلیوری در سال ۱۳۹۸ تغییرات زیرکانه‌ای در قرارداد داده است. اسنپ‌فود ۲ نوع قرارداد عادی و اختصاصی دارد. در قراردادهای عادی، وندورها می‌توانند با پلتفرم‌های دیگر همکاری کنند اما در قراردادهای اختصاصی امتیازهای اختصاصی‌ای به رستوران‌ها می‌دهد که شامل ۱.۵ برابر کردن امتیاز کارکرد کلی (نمایش در جایگاه بالاتر و فروش زیاد تر)، تخفیف ۲ یا ۳ درصدی روی کمیسیون و هدایای مالی، تبلیغاتی و برندینگ می‌بشود.»

جعفریان افزود: «قضیه اینجاست که بعد از امضای این قرارداد، خروج از آن به‌راحتی ممکن نیست و رستوران‌ها باید جریمه قابل‌توجهی بپردازند. مطابق قراردادهایی که ما دیدیم، این جریمه از ۵۰۰ میلیون تومان اغاز می‌بشود و به چند میلیارد تومان هم می‌رسد. این نوع قراردادها و قفل‌کردن وندورها مانع ورود به بازار برای رقبای تازه تشکیل می‌کند و این رقیب ها هرچقدر هم نوآور و خلاق باشند، نمی توانند داخل این بازار شوند.»

او ۱.۵ برابر کردن امتیاز کارکرد کلی در قراردادهای اختصاصی را مصداق «اظهارات گمراه‌کننده» و نوعی تخلف برشمرد.

 مدیرعامل مؤسسه مطالعات گسترش و رقابت مقصد از شکایت زودکس را توقف رویه و اصلاح بندهای قرارداد خبرداد و یادآوری کرد در بازارهای پلتفرمی شدت رسیدگی به پرونده باید بالا باشد و الان آن‌طور که انتظار می‌رود، این شدت بالا نیست. جعفریان یکی از دلایل این کندی شدت را «زمان‌خریدن» اسنپ‌فود دانست.