عکس روز ناسا نمایی خیره‌کننده از مأموریت تاریخی آپولو ۱۱ را نمایش می‌دهد. در عکس، فضانورد «باز آلدرین» در کنار لرزه‌نگار تازه‌نصب‌شده بر سطح ماه ایستاده است.

در عکس روز ناسا چه می‌بینیم؟

دستگاه لرزه‌نگار که برای شناسایی زلزله‌ها در سطح ماه طراحی شده می بود، نخستین داده‌ها از ماه‌لرزه‌ها‌ (Moonquakes) را ثبت کرد و سرنخ‌هایی مورد قیمت درمورد ساختار درونی این قمر در اختیار دانشمندان گذاشت. در بعد‌عرصه این عکس، ماژول فرود نیز به‌وضوح دیده می‌بشود.

تحلیل داده‌های لرزه‌نگارهایی که در جریان مأموریت‌های آپولو روی سطح ماه نصب شدند، از وقوع تعداد چشمگیری زمین‌لرزه‌ در این قمر حکایت دارد. داده‌های جمع‌آوری‌شده بین سال‌های ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۷ نشان خواهند داد دست‌کم ۶۲ مورد ماه‌لرزه در شعاعی کمتر از ۱۰۰ کیلومتر از سطح این جرم آسمانی رخ داده است. با‌دقت‌به ماهیت خشک و فاقد فعالیت تکتونیکی ماه، این اتفاق دانشمندان را شگفت‌زده کرده است.

دلنشین این که برخی از این لرزش‌ها آن‌قدر شدیدند که اگر آپارتمانی روی ماه وجود داشت، می‌توانستند وسایل آن را جابه‌جا کنند! علاوه‌براین، ساختار سنگی و فشرده ماه علتمی‌بشود ارتعاشات حاصل از این زلزله‌ها دقایق طویل ادامه اشکار کنند. در مقام قیاس، زمین‌لرزه‌های زمین به‌علت نرمی نسبی پوسته سیاره، طبق معمولً زیاد سریع خاموش خواهد شد.

علت این ماه‌لرزه‌ها‌ چیست؟

باآنکه تا این مدت جواب قطعی برای این سوال وجود ندارد، یکی از فرضیه‌های مهم تأثیر گرانش زمین بر ماه و تغییرات دمایی آن است. نیروی کشندی زمین می‌تواند فشارهای متناوب به پوسته ماه اعمال کند که در گذر زمان به‌شکل زلزله ابراز می‌کند.

این چنین گمان می‌رود تغییرات دمایی روز و شب ماه که می‌تواند تا نزدیک به ۲۷۰ درجه سانتیگراد اختلاف داشته باشد، در تشکیل تنش‌های حرارتی و درنتیجه لرزش‌های سطحی مؤثر باشند.

صرف‌نظر از منشأ این ماه‌لرزه‌ها، سازه‌هایی که در آینده برای سکونت انسان روی ماه ساخته خواهد شد، باید در برابر این لرزش‌های گاه‌وبی‌گاه مقاوم باشند. مهندسی سازه‌های قمری نمی‌تواند از اصول متداول زمینی پیروی کند و نیازمند نوآوری‌هایی است که مقاومت در برابر ارتعاشات طویل‌زمان را ضمانت کنند.