آمفیزم: علل، علائم و راههای درمانی کامل
آمفیزم علل، علائم و راههای درمانی کامل, آمفیزم چیست و چگونه روی ریه تأثیر میگذارد؟ آمفیزم یک بیماری مزمن تنفسی است که به دو دسته اصلی – ریوی و زیرپوستی – تقسیم میشود. هر دو نوع دارای عوامل بروز، علائم بالینی و روشهای تشخیص و درمانی متفاوت هستند. در ادامه به بررسی دقیقترین جزئیات هر دسته پرداخته میشود.
آمفیزم ریوی تخریب آلوئولها و آنقدری که به ریه وارد میشود آمفیزم ریوی ناشی از آسیب به دیوارآلوئولهای ریوی است که وظیفه تبادل غاز را بر عهده دارند. این کیسههای هوای کوچک در سالم به صورت خوشهای در انتهای عروق هوای ریه قرار دارند و عدد آن در یک ریه سالم حدود ۳۰۰ میلیون عدد است.
در نفسکشیدن، آلوئولها ětاً جمع میشوند و دیاکسید کربن را خارج میکنند. در شرایط آمفیزم، این آلوئولها شدهاند که به جای داشتن ší، یک ای بزرگ پر از هوا تشکیل میشود که سطح عملی ریه را کاهش میدهد و تبادل گازی را دشوار میسازد. در نتیجه، شخص دچار تنگی نفس میشود و پیشرفت المرض به حبس هوا در ریه منجر میشود؛ قفسه سینه ظاهراً پر میشود و یک نما میشود وīษان به شدت کاهش مییابد.
مهم است بدانید که آمفیزم یک بیماری نیست و نمیتواند از شخص به شخص منتقل شود. تفاوت آمفیزم ریوی با COPD و برونشیت مزمن COPD مخفف یا بیماریانسداد مزمن ریه است و طیف وسیعی از أمراض ریه پیشرونده را شامل میشود؛ از جمله آمفیزم و برونشیت مزمن.
آمفیزم با تخریب دیوارآلوئولها همراه است و اولین علامت آن تنگی نفس میباشد؛ در مقابل، برونشیت مزمن بر التهاب و تخریب سیلیای مسیرهای هوایی است که مسئولاه دفع ذرات و میکروبها را دارند؛ علامت اصلی آن سرفه مزمن با بلغم غلیظ و بیرنگ است. آمفیزم زیرجلدی (زیرپوستی) هوا در بافتهای آمفیزم زیرجلدی یک حالت نāدر است که هوا در بافتهای زیر پوست، به ویژه در لایه هیپودرمیس، محبوس میشود.
معمولاً به صورت خودبهخود و بدون عوارض رفع میشود؛ اما در موارد نāدرانه میتواند به دلیل تروما یا عفونتهای جدی بوجود آید و نیازمند مداخله پزشکی باشد. این بیماری به نامهای دیگری نیز شناخته میشود کریپیتوس (صدای ترکخوردن مفصل یا بافت); کریپیتوس زیرجلدی; هوای زیرجلدی; آمفیزم بافتی. عوامل ایجاد آمفیزم از سیگار تا ژنتیک عوامل آمفیزم ریوی دلیل اصلی آمفیزم ریوی سیگار کشیدن طولانیمدت (معمولاً سالها) است.
دود سیگار بافت ریوی را تخریب، مسیرهای هوایی را تحریک و باعث التهاب و آسیب به سیلیاهای ریه میشود. سیلیاهای آسیبدیده موجب تورم عروق هوایی، افزایش تولید بلغم و دشواری در پاکسازی مسیرها میشوند؛ این عوامل יחדسبب تنگی نفس میشوند.
عوامل נוספים که میتوانند در بروز آمفیزم نقش داشته باشند مصرف معجون (ماریجوانا); استفاده از سیگار الکترونیک (ویپ); تماس با گرد و غبارهای شغلی; عوامل شیمیایی و دودهای سمی; آلودگی هوای محیط خانه و محل کار; عوامل ژنتیکی مانند کمبود آلفا-۱ آنتیتریپسین; آسم برونشیال; عفونتهای تنفسی مکرر.
عوامل آمفیزم زیرجلدی عوامل بروز آمفیزم زیرجلدی شامل جراحیهای مختلف بدن، بهویژه قفسه سینه، جان صورت و استخوانهای صورت; پنوموتوراکس (هوا در فضاهای פלורال); عفونت با باکتریهای نخرکننده بافت که خطر قانقاریا را افزایش میدهد; تروماهای ناشی از جراحی; جراحیهای لاپاراسکوپیک; باروتروما (آسیب ناشی از تغییر فشار هوا/ارتفاع); آسیب تصادفی به لوله نای در حین انتیوباسیون; مشکلات ناشی از ونتیلاتور مکانیکی; تروماهای مری; پرفوراسیون (سوراخ) مری یا روده; تهویه کیسهای در حین احیای قلبی‑ریوی (CPR).
مراحل شدت آمفیزم ریوی آمفیزم یکی از عواملODER است؛ اما هر شخص مبتلا به آمفیزم نیاز به COPD کامل ندارد. برای راحتتر توصیف وضعیت، از مراحل COPD استفاده میشود مرحله ۱ (خفیف) کارکرد ر حداقل ۸۰٪ یک شخص سالم همسن، همقد و همجنس است; مرحله ۲ (متوسط) کارکرد ریه بین ۵۰ تا ۷۹٪ حد طبیعی قرار دارد; مرحله ۳ (شدید) کارکرد ریه بین ۳۰ تا ۴۹٪ حد طبیعی است; مرحله ۴ (بسیار شدید) کارکرد ریه کمتر از ۳۰٪ حد طبیعی است.
ک नवגר & হয় গুাবার آمفیزم معمولاً در مردان ۵۰ تا ۷۰ سالگی مشاهده میشود؛ اما ân و افراد زیر ۴۰ سال نیز میتوانند مبتلا شوند. برآوردها نشان میدهد بیش از ۳ میلیون نفر در ایالات متحده با این بیماری زندگی میکنند. انتظار عمر در بیماران آمفیزم ریوی انتظار عمر بستگی به سن، مرحله بیماری و سابقه سیگار کشیدن دارد.
نتایج một مطالعه در جدول زیر آمده است مرحله بیماری کاهش عمر در سیگارکشان فعال کاهش عمر در سیگارکشان سابق کاهش عمر در غیرسیگارکشان ۱ ۳ سال و ۸ ماه – – ۲ ۵ سال و ۷ ماه ۴ سال و ۹ ماه ۷ ماه ۳ ۹ سال و ۳ ماه ۴ سال و ۹ ماه ۱ سال و ۳ ماه ۴ ۹ سال و ۳ ماه ۹ سال و ۱ ماه ۱ سال و ۳ ماه نشانهها و علائم آمفیزم علائم آمفیزم ریوی اکثریت بیماران تا زمانی که حداقل ۵۰٪ بافت ریوی تخریب نشده، از آگاهی بیماری بیاطلاع هستند.
اولین علائم větš ی تنگی نفس تدریجی و خستگی است؛ سایر علائم عبارتند از سرفههای مزمن و طولانیمدت; خسخس (ویز) صدای سینه; تنگی نفس با فعالیتهای سبک؛ احساس عدم دریافت هوای کافی (هواهای گرسنه); فشار و گرفتگی قفسه سینه; افزایش تولید بلغم; بلغم با رنگ نامتعارف (زرد، سبز); خستگی مزمن و پیشرونده; مشکلات قلبی‑عروقی; اختلال در خواب; اضطراب و افسردگی; سیانوز (کبودی انگشتان و لبها به دلیل هیپوکسمی); کاهش وزن ناخواسته.
بیماران آمفیزم مستعد ابتلا به عفونتهای ریوی دیگر چونذاتالریه، برونشیت و … هستند. علائم آمفیزم زیرجلدی مظاهر آمفیزم زیرجلدی از خفیف تا شدید میآورد و گاهی کاملاً بدون عوارض است. در موارد شدید ممکن است ناراحتی محسوس یا عوارض جدی رخ دهد. علائم اکثراً شامل ادم (تورم) ناحیه وده; کریپیتوس (صدای ترکخوردن); شنیدن صدای ترکخوردن در حین جس کردن ناحیه متورم. در صورت مشاهد این علائم، مراجعه به پزشک ضروری است.
ممکن است عوارض مزایج دیگر نیز مانند… عوارض جانبی و پیچیدگیهای آمفیزم عوارض آمفیزم ریوی آمفیزم میتواند منجر به کاهش تحمل فعالیت بدنی و اتروفی عضلانی شود؛ بیفعالی بدنی و استرس تنفسی مزمن، بهویژه در عضلات مرکزی، اتروفی را تسریع میدهد. همچنین ریسک ابتلا به سرطان ریه در این بیماران افزایش مییابد؛ خوشبختانه تشخیص زودرس در مراحل اولیه سرطان امکانپذیر است.
عوارض آمفیزم زیرجلدی موارد شدید آمفیزم زیرجلدی (هرچند نادر) میتوانند عوارض جدی داشته باشند مشکلات مربوط به مسیر هوایی یا عملکرد قلب; کلپس (فشردهشدن) ریه; سختی در عملکرد نای; سندرم کامپارتمنت (تورم عضلات و بافتهای محصور); کاهش پرژن مغزی; نارسایی ضربانساز قلب. وقتی آمفیزم زیرجلدی با عفونت همراه شود، عوارض جانبی بیشتری نظیر…
روشهای تشخیص آمفیزم تشخیص آمفیزم ریوی پزشک نمیتواند صرفاً بر مبنای علائم تشخیص قطعی دهد؛ معاینه بالینی و ö صدای ریه (اوسکولات) گام اول است. شنیدن صدای توخالی (هیپررزونانس)نشانه حبس هوا است.
برای تأیید، تستهای زیر به کار میروند تصویربرداری سینه با پرتو ایکس (CXR) مقایسهٔ تصاویر ریه بیمار با ریه سالم؛ این روش برای مراحل اولیه حساسیت کم دارد و بیشتر در مراحل متوسط تا شدید مفید است; اسکن سیتی (CT ) تهیه تصاویر سهبعدی با جزئیات بالا از بافت ریوی; تست کارکرد ریه (PFT) / اسپیرومتری ارزیابی مکانیزم دم و استشاق؛ اسپیرومتر جریان هوا و حجمهای ریوی را اندازهگیری میکند; آنالیز گاز خون شریان (ABG) اندازهگیری دقیق اکسیژن و دیاکسید کربن در خون شریانی؛ در مراحل پیشرفته برای تصمیمگیری در مورد اکسیژندرمانی ضروری است; الکتروکاردیوگرام (ECG/EKG) بررسی عملکرد قلب برای تفکیک علل قلبی تنگی نفس; آزمایش خون و تست ژنتیک برای بررسی سطح آلفا-۱ آنتیتریپسین بهعنوان عامل ریسک ژنتیک.
تشخیص آمفیزم زیرجلدی پزشک میتواند با شنیدن کریپیتوس تشخیص اولیه داشته باشد؛ اما برای تایید و ارزیابی، آزمایشهای تصویری و آزمایشگاهی تجویز میشوند. ادم ناشی از آمفیزم زیرجلدی گاهی با واکنشهای אלרגיות اشتباه گرفته میشود؛ اما حضور کریپیتوس و تورم لبها تمایز میکنند. استراتژیهای درمان آمفیزم درمان آمفیزم ریوی آمفیزم ریوی غیرقابل درمان (قابلشفاء نیست) و به مرور زمان پیشرفت مییابد.
أهداف درمان شامل کنترل علائم، بهینهسازی کارکرد بافت باقیمانده، ارتقای کیفیت زندگی و کاهش سرعت پیشرفت است؛ انتخاب درمان بر اساس شدت بیماری صورت میگیرد ترک سیگار مؤثرترین تداخل برای کاهش سرعت پیشرفت.
پزشک و بیمار باید بهترین روش ترک را مشترکاً انتخاب کنند; برونشودیلاتورها (گشاکنندههای برونش) با اراحت عضلات ملساء عروق هوایی، جریان هوا را بهبود میبخشند؛ استنشاقی سریعتر و ; کلروکورتیکוסטרوئیدهای استنشاقی (ICS) التهاب عروق هوایی را کاهش داده و ترشح مخاط را تنظیم میکنند؛ برای کنترل مزمن باید به صورت روزانه استفاده شوند; استروئیدهای سیستمی (خوراکی/تزریقی) در دورههای تشدید برای دورههای کوتاه تجویز میشوند; آنتیبیوتیکها برای درمان عفونتهای باکتریایی همرویه مانند ذاتالریه و برونشیت; اکسیژندرمانی در صورت هیپوکسمی مقاوم، اکسیژن از طریق کנוალ بینی یا ماسک تأمین میشود; جراحی کاهش حجم ریه (LVRS) ت و اتصال سالم؛ کاهش بار بر عضلات تنفسی و بهبود مکانیزم تنفس؛ نتایج معمولاً امیدوارکننده است، اما NOT vš ý á; کاهش حجم ریه برونکوسکوپیک (برونکوسکوپی با वालو یکطرفه) قرارگیری वालو در عروق هوایی برای تخلیه هوا از ناحیه بیمار و جلوگیری از بازگشایی؛ NOT ; پیوند ریه در مراحل پایانی و عدم پاسخ به سایر درمانها، جایگزینی ریه بیمار با ریه سالم.
رویکرد درمانی بر اساس مرحله بیماری آمفیزم خفیف برونشودیلاتور کوتاهاثر + واکسن آنفولانزای سالانه; آمفیزم متوسط برونشودیلاتور طولانیاثر + برنامه توانبخشی ریوی; آمفیزم شدید افزودن استروئید استنشاقی به درمانهای قبلی; آمفیزم بسیار شدید اکسیژندرمانی (در صورت نیاز) + ارزیابی برای جراحی/پیوند.
درمان آمفیزم زیرجلدی در صورت برطرف شدن عامل اصلی، معمولاً در عرض ۱۰ روز و بدون بهبودی کامل حاصل میشود؛ هواهای محبوس به تدریج جذب میشوند. در موارد خفیف ممکن است تنها مراقبت حمایتی نیاز باشد اکسیژن با غلظت بالا (برای تسریع جذب هوا); در موارد متوسط پرسشکم، مسکنها.
تداخلهای درمانی پیشرفته شامل اکسیژن با فشار بالا (HBOT) برای جذب سریعتر; چستتیوب (لوله قفسه سینه) برای دریناژ هوا; شست کردن زیر استخوان ترقوه ; استفاده از سوزن/کاتتر در نواحی دیگر برای خارج کردن هوا. موارد شدید نیازمند جراحی یا دریناژ رسمی هستند؛ میانگین بستری برای آمفیزم زیرجلدی حدود ۱۶ روز است.
پیشگیری از آمفیزم ریوی ترک سیگار موثرترین راه پیشگیری از پیشرفت آمفیزم است؛ ترک سیگار چالشبرانگیز است و نیازمند اراده و پشتیبانی است. در صورت تصمیم به ترک، از پزشک راهنمایی بخواهید. موارد پیشنهادی دیگر عبارتند از اجتناب از دود دست دوم، هوای آلوده، دودهای شیمیایی، گرد و غبار، گرده گلها و آژن حیوانات خانگی; آزمایش رادون (گاز بیبو و بیرنگ) در مسکن; استفاده از ماسک محافظ در محیطهای شغلی پر از مواد شیمیایی یا آلودگی بالا.
زیست با آمفیزم مدیریت روزمره زندگی با آمفیزم ریوی علاج قطعی برای آمفیزم وجود ندارد؛ حتی با ترک سیگار، بافت تخریب شده بازسازی نمیشود. با این حال، با رعایت درمان، میتوان روند بیماری را کند کرد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید.
پیشبینی بیماری به شدت وابسته است؛ در مراحل خفیف، فرد میتواند نسبتا طبیعی داشته باشد، اما فعالیتهایی مانند پیادهروی، بالا رفتن پله یا لباس پوشیدن ممکن است علائم را برانگیزد؛ در مراحل شدید، تنفس دشوار شده و وابستگی به دارو و اکسیژن ایجاد میشود.
برای پیشگیری از عفونتهای ریوی که پیشرفت را تسریع میکنند، موارد زیر حیاتی هستند شستشوی منظم دستها; آبدودن روزانه، استفاده از نخ دندان و دهانشویه; حفظ کیفیت هوای داخلی; تمیز نگهداری خانه و حذف گرد و غبار; دریافت منظم واکسنهای آنفولانزا، کووید-۱۹ و نیوموکاک; مشورت با پزشک برای برنامه ورزشی مناسب و اجرای آن; اجتناب از محرکهای تنفسی سیگار، دود خودرو، عطرهای قوی، مواد شوینده، رنگ، گرده گیاهان، آژن حیوانات.
رابطه آمفیزم و کووید-۱۹ هرچند نادر است، مواردی از بروز یا تشدید آمفیزم پس از عفونت کووید-۱۹ گزارش شدهاند. زندگی با آمفیزم زیرجلدی بازماندههایی مانند تورم صورت و نکروز بافت میتوانند ظاهر را موقتاً تغییر دهند و چالشهای روانی‑اجتماعی ایجاد کنند؛ اما مطمئن باشید این تغییرات با گذشت زمان به طور کامل بهبود مییابد.
بسته به عامل بروز، ممکن است مسائل دیگری پیش آید؛ اشتراکگذاری نگرانیها با پزشک، خانواده و دوستان کمک شایانی میکند. نظر شما چیست؟ شما تا چه حد با آمفیزم آشنایی دارید؟ آیا تا به حال با انواع آن روبرو شدهاید؟ در صورت تمایل، تجربیات و نظرات خود را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید و این مقاله را در شبکههای اجتماعی به اشتراک بگذارید. هشدار!
این نوشته فقط جنبه آموزشی دارد و برای استفاده از آن ملزوم است با پزشک یا متخصص وابسته مشورت کنید. اطلاعات بیشتر آمفیزم علل، علائم و راههای درمانی کامل